Przejdź do treści
Kompendium

Rozdział 10 · 11 min czytania

Co jeszcze da się dziś zrobić z AI? Mapa możliwości

  • Pracuję w firmie
  • Mam własną firmę
  • Mam firmę z zespołem

Krótko

AI umie więcej niż pisać: streszcza spotkania, analizuje arkusze, tłumaczy rozmowy. Powtarzalne zadania potrafi też wykonywać sama. Najmocniejsze dowody z badań dotyczą jednak zwykłych zadań z tekstem. Wybierz z mapy 2–3 pola z Twojego tygodnia. Zacznij od tego, które wraca najczęściej.

Zapamiętaj

Najwięcej daje to, co powtarzasz, a nie to, co błyszczy.

44%

Tylu badanych, aktywnych zawodowo użytkowników portalu z ofertami pracy, używa AI w pracy.

Źródło: praca.pl i Experience Institute, I–II 2026, N = 1 636

Odpowiedź brzmi: tak, ale nie wszędzie tak samo. AI już dziś szkicuje posty na firmową stronę na Facebooku. Agent nie jest do tego potrzebny – wystarczy zwykła rozmowa. W badaniu praca.pl 46% badanych z ubezpieczeń, którzy używają AI w pracy, tworzy z nią treści marketingowe. Kontakty do klientów to dane osobowe – najpierw przeczytaj zasady z rozdziału 4.

Małe zadania wychodzą częściej niż wielkie projekty#

Firmom często nie wychodzą wielkie projekty (prognozy dla agentów – rozdział 8). Ludziom wychodzą małe zadania, często na prywatnym koncie. To opis, nie zachęta: prywatne konto w pracy to ryzyko dla danych firmy (rozdział 4).

Zmierz raz, zanim uwierzysz wrażeniu#

Zysk to czas oszczędzony na jednym zadaniu razy liczba powtórzeń. AI skraca cotygodniowe zadanie o 5 minut? Przez ok. 48 tygodni pracy uzbierają się 4 godziny, a przy zadaniu codziennym – pięć razy więcej. Efektowny film robiony raz w roku tego nie da.

Cudza średnia nie powie, jak będzie u Ciebie. W brytyjskim eksperymencie z 20 000 urzędników ankietowani deklarowali średnio 26 minut oszczędności dziennie. Ale 17% nie zauważyło wyraźnej oszczędności czasu. Zapisz więc, ile Twoje zadanie trwa dziś, i porównaj za miesiąc.

Mapa: co AI robi już dziś#

Mapy nie czytasz od deski do deski – szukasz na niej 2–3 pól ze swojego tygodnia. Pola układamy według stopni z rozdziału 8 – to . Stopień 1 to zwykła rozmowa. Stopnie 2–3 to stała instrukcja albo z Twoimi programami, czyli klucz do jednej szuflady. Stopień 4 to zadanie, które wraca samo, np. co poniedziałek o 9:00. Stopień 5 to : model z narzędziami i celem, który sam dobiera kolejne kroki, aż skończy. Obok schodów jeździ tramwaj, czyli : te same kroki, zawsze w tej samej kolejności. Automatyzacja to tramwaj, agent to taksówka.

Każdy stopień już coś daje. Im wyżej, tym więcej praktyki i ostrożności. Wszystko poniżej działa dziś w Polsce, chyba że piszemy inaczej.

Stopień 1 – wystarczy zwykła rozmowa#

  • Zrozumieć coś trudnego, przemyśleć decyzję. Pewny ton to nie dowód – przepisy, liczby i zdrowie sprawdzaj u źródła.
  • Sprawdzić temat w sieci, z przypisami. Otwórz 2–3 przypisy. W badaniu nadawców publicznych co trzecia odpowiedź AI o wiadomościach miała poważny kłopot ze źródłami.
  • Napisać albo poprawić maila lub pismo. Dane osobowe zamień na „Klient A”.
  • Streścić albo porównać dokumenty. Sprawdź, czy model niczego nie pominął ani nie dopisał. Umów firmy nie wklejaj do prywatnego czatu.
  • Zrobić raport z arkusza. Przelicz ręcznie 2 liczby – błędna liczba wygląda wiarygodnie.
  • Przygotować prezentację z notatek. Dopisz własny wniosek – ładne slajdy bywają puste.
  • Mieć notatkę i zadania ze spotkania. Najpierw zgoda uczestników na nagrywanie.
  • Przetłumaczyć tekst albo rozmowę (mowę na żywo – w części planów płatnych). Umowy sprawdź z kimś, kto zna język.
  • Mówić zamiast pisać, mieć AI w telefonie. Spraw poufnych nie omawiaj w miejscu publicznym.
  • Odczytać coś ze zdjęcia, zrobić grafikę. Uważaj na wizerunek ludzi i prawa do obrazów.
  • Zrobić krótki film, nagrać lektora. Klonuj tylko swój głos.
  • Mieć AI w Wordzie, Excelu, Outlooku – zależnie od planu i IT. W pracy tylko narzędzie, które firma zatwierdziła.

Stopnie 2–3 – stała instrukcja albo połączenie#

Wchodzisz tu, gdy stopień 1 działa.

  • Ogarnąć skrzynkę i kalendarz. Najpierw szkice, nie wysyłka. Służbowa skrzynka zwykle wymaga zgody administratora.
  • Żeby AI pamiętała moje zasady. Przejrzyj, co zapisała w pamięci i kto to widzi.
  • Dać AI dostęp do moich programów. Klucz do jednej szuflady, nie do całego biura.

Stopnie 4–5 i tramwaj obok schodów#

  • „Gdy przyjdzie X, zrób Y” – automatyzacja. Bez nadzoru powtórzy błąd wiele razy. W firmie – zgoda IT.
  • Żeby AI sama klikała w przeglądarce i na komputerze – część usług na razie nie w Polsce. Nie na kontach z płatnościami. Patrz, co robi (ukryte polecenia – rozdział 9).
  • Zrobić sobie mały program, kalkulator – AI pisze go z opisu. Do użytku własnego; nic dla klienta bez sprawdzenia.

Ceny planów – rozdział 7. Nazwy narzędzi – ramka „Stan na XI 2026” na końcu rozdziału. Mapa do druku – karta KD-4.

Rys. 10.1Zacznij od środka – od tego, co robisz co tydzień.

Zacznij od zadania, które wraca co tydzień#

Niżej masz po trzy pola dla każdej drogi. Liczba w nawiasie to stopień schodów.

Pracuję w firmie. Korzystasz tylko z narzędzia, które zatwierdził pracodawca – jak o nie zapytać, pokazuje rozdział 13. Przed wklejeniem sprawdź kolor danych (rozdział 4).

  • Skrzynka (stopień 1). Dane klienta zamień na „Klient A”, a potem wklej długi wątek maili. Poproś: „W 3 zdaniach: co ustalono, co czeka na mnie, do kiedy”.
  • Raport (stopień 1, co tydzień – stopień 2). Wgraj eksport z systemu i poproś o trzy wnioski oraz tabelę dla szefa. Dwie liczby przelicz ręcznie. Raport wraca co tydzień? Zapisz polecenie jako stałą instrukcję.
  • Spotkania (stopień 1). Zapytaj uczestników o zgodę na nagrywanie. Potem wklej zapis rozmowy i poproś o listę zadań: kto, co, do kiedy.

Mam własną firmę. Wybierasz narzędzie i odpowiadasz za dane klientów.

  • Oferty (stopnie 1–2). Podaj notatki z rozmowy i swoją ostatnią dobrą ofertę jako wzór. Poproś o szkic nowej w tym samym stylu.
  • Faktury i papiery (stopień 1). Wgraj kilka faktur w PDF i poproś o tabelę: kontrahent, kwota, termin płatności. Sumy sprawdź osobiście. Zapytaj księgową albo księgowego, które faktury masz już w Krajowym Systemie e-Faktur (KSeF) – tych być może nie trzeba odczytywać z PDF.
  • Obsługa klienta (stopnie 2–3). Załóż , czyli osobny zeszyt na jeden temat. Zapisz w nim regulamin i najczęstsze pytania. AI szkicuje odpowiedź, a Ty ją czytasz i klikasz „wyślij”. AI szykuje, Ty podpisujesz.

Mam firmę z zespołem. Zaczynasz od tego, co dziś przechodzi przez Ciebie.

  • Wiedza firmy w jednym miejscu (stopień 2). Cennik, regulamin, procedury i najczęstsze pytania trzymaj w jednym projekcie. Sprawdź, kto ma do niego dostęp.
  • Powtarzalny proces (stopień 2, potem 4). Poproś AI, żeby wypytała Cię o jeden proces i spisała go krok po kroku. Taki opis to kandydat do automatyzacji.
  • Nowa osoba w zespole (stopień 2). Zapisz w projekcie instrukcję stanowiskową. Nowa osoba pyta, a AI odpowiada na jej podstawie. Przez pierwsze tygodnie sprawdzajcie te odpowiedzi razem.

Opisz zadania ogólnie – bez nazwisk i bez danych klientów czy pracowników.

Historia Kamila Polaka to tramwaj z AI na jednym przystanku: stała trasa, a AI pisze tylko tekst raportu. Wzór pasuje wszędzie, gdzie codziennie czytasz dużo podobnych wiadomości, a szukasz kilku ważnych. To kierunek, nie wynik na pierwszy tydzień.

Co ludzie naprawdę robią z AI w pracy#

Kojarzysz AI głównie z pisaniem? Słusznie: w badaniu praca.pl osoby, które używają AI w pracy, najczęściej piszą i redagują z nią maile, pisma i dokumenty. Dalej są problemy techniczne (33%) oraz sprawdzanie zgodności, jakości i błędów (32%).

Pisanie ma za to najmocniejsze dowody. W eksperymencie z 453 osobami z wyższym wykształceniem zadania pisarskie – komunikaty prasowe, krótkie raporty, trudne maile – z ChatGPT zajęły o 40% mniej czasu. Ludzie z tych samych zawodów ocenili te teksty o 18% wyżej. Badacze nie sprawdzali jednak, czy teksty były prawdziwe. Drugi mocny dowód, z działu obsługi klienta, opisujemy w rozdziale 12. To wyniki badań, nie obietnica dla Ciebie.

Branże różnią się mocno: od doradztwa i szkoleń (93%) do transportu (26%). Liczby dla branż traktuj jako wstępne – w niektórych z nich badanych było niewielu, co autorzy sami zaznaczają.

Rys. 10.2Najczęściej AI w pracy używają badani z doradztwa i szkoleń, najrzadziej – z transportu.

Różni się też, do czego ludzie używają AI. W turystyce i hotelarstwie najczęściej piszą z nią maile i pisma, w budownictwie – rozwiązują problemy techniczne.

Wiek dzieli mniej niż stanowisko. AI w pracy używa 51% badanych w wieku 35–44 lat, 45% w wieku 45–54 lat i 34% starszych. Prezesi i dyrektorzy – 74%, pracownicy fizyczni – 14%. Dr Iwona Wojciechowska z Akademii Leona Koźmińskiego: „Cyfrowa przepaść nie przebiega między pokoleniami – przebiega między piętrami w tej samej firmie”.

Dziś, wkrótce, kiedyś – rozkład jazdy zamiast wróżb#

Mapa mówi, co już jeździ, a nie co ktoś obiecuje. „Wkrótce” często znaczy: działa, ale nie w Polsce. Gemini w Chrome sam klika po stronach – tylko w płatnych planach w USA i Indiach. Agent Google w aplikacji Gemini nie działa w Europejskim Obszarze Gospodarczym, czyli także w Polsce. Google nie podał, kiedy to się zmieni.

„Kiedyś” to np. agent, któremu firma powierza cały proces bez człowieka, albo roboty w domu. Na Twój tydzień dziś nie wpływają.

Mapa pokazuje, co da się zrobić. Rozdział 11 pokazuje, czego przy tym pilnować.

Komu ten rozdział się przyda?

Przekaż komuś, kto pyta, czy AI przyda się w jego branży.

Pojęcia z tego rozdziału

Przypisy

  1. 1.
    praca.pl i Experience Institute, „Powered by AI: nowa era pracy, kompetencji i produktywności”, 2026, s. 17 (N = 1 636 aktywnych zawodowo użytkowników portalu praca.pl, I–II 2026, dane ważone wg płci i wieku; odsetki wśród badanych z danej branży, którzy używają AI w pracy); zastrzeżenie autorów z s. 5: „Prezentowane dane należy w tych przypadkach traktować jako materiał eksploracyjny”. https://biznes.praca.pl/asset/2c00e539-1f5f-4003-83b4-28cecd147b91 (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  2. 2.
    MIT NANDA (Challapally A., Pease C., Raskar R., Chari P.), „The GenAI Divide: State of AI in Business 2025”, 2025, s. 2–3, 8–9, 23–24 (wyniki wstępne; ponad 300 publicznych wdrożeń, wywiady w 52 organizacjach, 153 ankiety kadry kierowniczej). Raport nie jest dostępny pod stałym adresem MIT; kopia: https://www.aigl.blog/content/files/2025/09/The-GenAI-Divide-STATE-OF-AI-IN-BUSINESS-2025.pdf (otwiera się w nowej karcie) ; omówienie: https://fortune.com/2025/08/19/shadow-ai-economy-mit-study-genai-divide-llm-chatbots/ (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  3. 3.
    METR, „Measuring the Impact of Early-2025 AI on Experienced Open-Source Developer Productivity”, 2025 (16 programistów, 246 zadań losowo przydzielonych do pracy z AI albo bez). https://metr.org/blog/2025-07-10-early-2025-ai-experienced-os-dev-study/ (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  4. 4.
    METR, „Uplift update”, 2026: „our data is only very weak evidence for the size of this increase” (tłum. red.); szacunek dla programistów z pierwszego badania ok. 18% przyspieszenia, przedział od 38% szybciej do 9% wolniej. https://metr.org/blog/2026-02-24-uplift-update/ (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  5. 5.
    GOV.UK, „Microsoft 365 Copilot Experiment: Cross-Government Findings Report”, 2025 (IX–XII 2024; czas oszczędności z ankiety uczestników, dane samoopisowe). https://www.gov.uk/government/publications/microsoft-365-copilot-experiment-cross-government-findings-report/microsoft-365-copilot-experiment-cross-government-findings-report-html (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  6. 6.
    EBU i BBC, „News Integrity in AI Assistants”, 2025 (22 nadawców publicznych z 18 krajów, 14 języków, ponad 3 000 odpowiedzi ChatGPT, Copilota, Gemini i Perplexity). https://www.ebu.ch/research/open/report/news-integrity-in-ai-assistants (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  7. 7.
    praca.pl i Experience Institute, jw., s. 15–17 (odsetki wśród używających AI w pracy). https://biznes.praca.pl/asset/2c00e539-1f5f-4003-83b4-28cecd147b91 (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  8. 8.
    Noy S., Zhang W., „Experimental evidence on the productivity effects of generative artificial intelligence”, Science 381, 2023, DOI 10.1126/science.adh2586. https://www.eurekalert.org/news-releases/995024 (otwiera się w nowej karcie) ; typy zadań i oceniający: https://economics.mit.edu/sites/default/files/inline-files/Noy_Zhang_1_0.pdf (otwiera się w nowej karcie) ; o tym, że badacze nie sprawdzali prawdziwości tekstów, za: https://techxplore.com/news/2023-07-productivity-effects-chatgpt-college-educated-professionals.amp (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  9. 9.
    praca.pl i Experience Institute, jw., s. 13 (marketing i PR 87%, IT 79%; handel i produkcja po 34%, opieka zdrowotna i gastronomia po 27%). https://biznes.praca.pl/asset/2c00e539-1f5f-4003-83b4-28cecd147b91 (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  10. 10.
    praca.pl i Experience Institute, jw., s. 8–9 (wiek i stanowisko). https://biznes.praca.pl/asset/2c00e539-1f5f-4003-83b4-28cecd147b91 (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  11. 11.
    dr Iwona Wojciechowska, trenerka biznesu i wykładowczyni Akademii Leona Koźmińskiego, komentarz w raporcie praca.pl i Experience Institute, jw., s. 18 (stanowiska: s. 8–9). https://biznes.praca.pl/asset/2c00e539-1f5f-4003-83b4-28cecd147b91 (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  12. 12.
  13. 13.
    Google, Pomoc Gemini, artykuł 17094507 („Task”, wcześniej „Spark”; Google AI Pro albo Ultra, od 18 lat; niedostępne w EOG, Wielkiej Brytanii, Szwajcarii i Nigerii), 2026. https://support.google.com/gemini/answer/17094507?hl=en (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  14. 14.
    Anthropic, Pomoc Claude, „Use Research on Claude” (plany Pro, Max, Team, Enterprise), 2026; Claude Slides (beta, także w planie darmowym): Anthropic, cennik Claude, 2026. https://support.claude.com/en/articles/11088861-use-research-on-claude (otwiera się w nowej karcie) ; https://claude.com/pricing (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  15. 15.
    Anthropic, Pomoc Claude, „Can Claude produce images?”, 2026. https://support.claude.com/en/articles/9002504-can-claude-produce-images (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  16. 16.
    Google, Pomoc Google Meet, artykuł 16221730 (63 języki, w tym polski; Google AI Pro, Ultra albo wybrane plany Workspace, przy zaplanowanym spotkaniu – u gospodarza; limit 90 minut na spotkanie, w Ultra 8 godzin; Google uprzedza, że styl głosu może się zmieniać), 2026. https://support.google.com/meet/answer/16221730?hl=en (otwiera się w nowej karcie) ; Google Workspace Updates, X 2026 (w firmach stopniowo od 2 listopada 2026): https://workspaceupdates.googleblog.com/2026/10/real-time-speech-translation-in-google-Meet-expands-to-63-languages-with-automatic-language-detection.html (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  17. 17.
    Microsoft Learn, „Interpreter agent in Teams”, aktualizacja 08.10.2026 (9 języków, bez polskiego; wymaga licencji Microsoft 365 Copilot). https://learn.microsoft.com/en-us/microsoftteams/interpreter-agent-teams (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  18. 18.
  19. 19.
    Google Workspace Updates, „Workspace Studio” (dawniej Workspace Flows), 2025. https://workspaceupdates.googleblog.com/2025/12/workspace-studio.html (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  20. 20.
    Anthropic, „Cowork is now Claude”, 16.09.2026 (Cowork połączony ze zwykłą aplikacją Claude, stopniowo, w planach płatnych). https://claude.com/blog/cowork-is-now-claude (otwiera się w nowej karcie) ; OpenAI, ChatGPT Work (od 9 lipca 2026; w aplikacji na komputer we wszystkich planach, także darmowym), 2026. https://openai.com/chatgpt-work (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).
  21. 21.
    Ministerstwo Cyfryzacji, „Nowa usługa w mObywatelu: wirtualny asystent ułatwi korzystanie z usług publicznych”, 2025 (od 31.12.2025, model PLLuM; wyszukuje usługi i podpowiada formalności, nie wypełnia wniosków). https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/nowa-usluga-w-mobywatelu-wirtualny-asystent-ulatwi-korzystanie-z-uslug-publicznych (otwiera się w nowej karcie) ; Bielik – otwarty polski model: https://bielik.ai/ (otwiera się w nowej karcie) (odczyt 05.11.2026).

Następny: Rozdział 11 – Czego się naprawdę bać, a czego nie?